ulab

İshal nedir?

Tarih 20 Mayıs 2008, 19:18. Yazan ugurlab.  
Etiket: amel, diare, enterit, ishal

İshal nedir?
İshal, dışkılama sayısında artışla beraber, dışkının şekilsiz bir hal alması olarak tariflenir. Normalde dışkı kuru ve şekilli iken, ishal durumunda içerdiği su miktarı artarak şekilsiz olur. İshal nedeniyle barsak hareketleri artar, normal süreden daha kısa aralıklarla dışkılama ortaya çıkar. Örneğin günde bir kez katı, şekilli dışkılaması olan bir kişi, günde 3-4 kez veya çok daha fazla dışkılıyorsa veya dışkı cıvıklaşmış, su gibiyse ya da sümüksü olmuşsa ishalden bahsedebiliriz.

Yaz ishalleri

İshal nedenleri nelerdir ?:

İshale neden olan pek çok durum mevcuttur. İshal nedenlerinin başında mikrobik ishaller gelmektedir ki, konumuz olan yaz ishalleri de bu gruptandır. Mikroplar dışında başta antibiyotikler olmak üzere çeşitli ilaçlar, çeşitli mide-barsak hastalıkları, bazı hormonal hastalıklar, barsak veya barsak komşuluğunda ortaya çıkan tümöral durumlar, aşırı ve ani ısı değişimleri de ishale neden olabilir. Heyecanlanma, üzüntü, korku, stres gibi durumlar da ishale neden olabilir.

Yaz ishallerinin nedenleri nelerdir ? :

Yaz ishaline neden olan mikroplar, bakteriler ile protozoon denilen gözle görülmeyen parazitlerdir.

Yaz ishalleri nasıl ortaya çıkar ? :

Doğadaki sıcaklık artışıyla tüm canlıların su ihtiyaçları da buna paralel olarak artar. Dolayısıyla insanlar, yaz aylarında daha fazla su tüketir. Böylece, bu tüketimin beklenmeyen bir sonucu olan yaz ishalleri, çoğunlukla mikroplu suların içilmesi veya bu sularla yıkanmış meyva ve sebzelerin yenilmesiyle ortaya çıkar. Bazen insanlar ishal olup bu mikropları dışkıları ile çevreye yayabilir. Dışkıyla bulaşmış ellerin ağıza götürülmesi sonucu da ishal olabilir. Her zaman kullanılan suların sağlıklı olup olmadığını bilmek mümkün olmaz. Doğada, özellikle insan ve hayvan dışkılarıyla kirlenmiş sularda yaşayan, ishal nedeni olabilecek çeşitli mikroplar bulunmaktadır. Bunlar özellikle durgun sularda, kanalizasyonun karıştığı sularda, iyi ilaçlanmamış içme ve kullanma sularında, özellikle yaz aylarında uzun süre canlı kalarak çoğalır. Bu suların içilmesi veya böyle sularla bulaşık, sıcak ortamda beklemiş gıdaların, örneğin çiğ sebzelerle hazırlanmış salataların ve meyvaların tüketilmesi sonucu ishal yapan mikroplar, ağız yoluyla alınarak insanların barsaklarına ulaşır. Bunların bir kısmı barsak duvarında iltihap oluşturarak hem barsak hareketlerini artırır, hem de barsağa su ve iltihabi hücrelerin geçişine neden olur; bir kısmı da barsakta iltihap yapmadan, salgıladıkları toksin denilen zehirli maddelerin etkisiyle su ve tuz geçişini artırmak suretiyle ishale neden olur.

Yaz ishallerinin belirtileri nelerdir ?:

En önemli belirti, dışkılama sayısının artması ve dışkı vasfının değişmesidir. Dışkı, cıvık, patates püresi görünümünde olabileceği gibi, sümüksü ve iltihaplı veya su gibi olabilir. Dışkı miktarı ve su içeriği, ince barsaklarda hastalık yapan parazit ve bakterilerin ishallerinde fazladır, kalın barsakta hastalık yapanlarınkinde ise azdır; ayrıca bunlarda dışkılama sayısı diğerlerine oranla daha fazladır. Su gibi tariflenen ishallerin çoğunluğu paraziter nedenlidir. En sık giardia denilen protozoon neden olur. Bu tip ishallerin en ciddisi ve hayatı tehtid edeni ise dışkının pirinç suyu görüntüsü olarak tariflendiği, kolera bakterisinin yaptığı ishaldir. İltihaplı dışkılamaya neden olan bakterilere ise tifo ve tifo benzeri hastalıklara neden olan salmonella bakterilerini örnek verebiliriz. Kalın barsakta ishale neden olan bakterilerin bir kısmı ve bazı parazitler dışkının iltihaplı, sümüksü görünmesine, aynı zamanda barsak duvarını da zedeleyerek damarların kanamasına neden oldukları için, kanlı olmasına da neden olurlar. Dışkının böyle kanlı ve iltihaplı olması dizanteri olarak adlandırılır. Nedenlerinden birisi şigella denilen bakteri, bir diğeri amip denilen protozoondur. İshalle birlikte bulunan diğer belirtiler karın ağrısı, karında buruntu hissi, bazen bulantı, iltihabi durumlarda bunlara ilaveten ateş olarak karşımıza çıkar. Dışkılamadan sonra tam rahatlayamama da bir diğer belirti olabilir. Örneğin kalın barsak ishallerinde ağrı ve rahatlayamama sıktır. Aşırı su ve tuz kaybına bağlı olarak kalp damar sistemine, böbreklere, sinir sistemine ait kalp ritm bozuklukları, böbrek yetmezliği, şuur bozuklukları gibi belirtiler de olabilir. Dilin kuruması, cildin parlaklık, nem ve yumuşaklığını kaybetmesi, gözlerin göz çukuruna çökmesi gibi belirtiler, su kaybının işaretleridir.

İshal olunca ne yapmalıyız ? :

İlk tedbir olarak kaybedilen su ve tuzu geri koymak için pratik olarak hazırlayacağımız şu solusyonu içebiliriz: Bir litre kaynatılmış soğutulmuş suya 1 çorba kaşığı şeker, 1 tatlı kaşığı sofra tuzu ve 1 çay kaşığı karbonat konularak karıştırılır, içilebildiği kadar sık aralıklarla içilir. Ancak mikrobik ishallerin hemen hepsi 24 saatten fazla devam eder ve hemen hepsi ilaç tedavisi almadan düzelmez. Bu nedenle, 24 saatten fazla süren ishallerde en yakın sağlık merkezine başvurularak muayene ve tetkik olunması gerekir. Çünkü farkında olmadan dışkımız yoluyla çevreye mikrop bulaştırabilir, ayrıca ishalin tedavisiz kalarak daha ciddi sağlık problemlerine yol açmasına neden olabiliriz.

Sağlık kuruluşunda neler yapılacaktır ? :

Sağlık kuruluşunda, şüphelenilen gıdaların ve suyun olup olmadığı ve ne zaman tüketildiği, ishalin ne zaman başladığı, karın ağrısı, ateş, dışkıda iltihap ve/veya kan olup olmadığı, yakınımızda başka hasta insanların olup olmadığı sorulacak; muayenenin ardından dışkı tahlili ve kültürü, kan sayımı ve gerekirse diğer kan tetkikleri istenecektir. Tüm verilere göre hekim tedaviye karar verecektir.

Nasıl tedavi edilir ? :

Sıvı ve tuz kaybının az olduğu, ishalin hastanın komforunu çok bozmadığı durumlarda, hastaneye yatırılmadan genellikle sadece uygun bir diyetle hasta ayaktan tedavi edilir. Aşırı su ve tuz kaybı, ağır dizanteri halleri, kolera şüphesi olan durumlarda hasta mutlaka hastaneye yatırılarak öncelikle kaybedilen su ve tuzun yerine konması amacıyla serum verilir, daha sonra uygun ilaçlara başlanır. İshal diyeti nasıldır? İshali olan kimselerin düzelene kadar posasız ve yağsız gıdalar alması gerekir. Yani sebze ve meyvalar, kuru yemiş, çikolata, kızartmalar gibi gıdalar alınmamalıdır. Yağsız makarna, pirinç pilavı, haşlanmış patates-patates püresi, haşlanmış yağsız et ve tavuk, yağsız ızgara köfte yenebilir. Ayrıca bol miktarda içeçek alınmalıdır.

İyileşme şansı nedir ? :

Uygun tedaviyle yaz ishallerinin tedavisi oldukça yüz güldürücüdür; hemen hepsinde iyileşme tamdır. Ancak mikroplu ortamla temas devam ediyorsa, gerekli tedbirler alınmadıysa ishalin tekrarlama şansı her zaman vardır.

Yaz ishalleri nasıl önlenebilir ? :

Bu ishallerin önlenmesinin en önemli yolu, menşei bilinmeyen suların tüketilmemesi ve kişisel temizliğe dikkat edilmesi, özellikle ellerin her yemekten önce ve sonra yıkanmasıdır. Kullanılan ve içilen suların klorlanması pekçok mikrobun yaşamasını önler. Şüpheli suların, şüpheli olmasa bile salgın olduğu bilinen yerlerdeki suların kaynatılarak kullanılması gereklidir.

http://www.infeksiyon.org/Detail.asp?ctg=18&Article=242

E-MAIL THIS LINK
Enter recipient''s e-mail:

0 yorum.

iSHAL(DİARE,AMEL,ENTERİT)NEDİR?

Tarih 12 Eylül 2007, 11:00. Yazan ugurlab.  
Etiket: amel, amip, enterit, giardia, ishal

Günde 3 defadan fazla sulu-yumuşak dışkı ile karakterize ,genelde 1-2 gün sonunda özel bir tedavi gerektirmeden geçen bir durumdur.daha uzun sürerse,başka problemlerin bir göstergesi olabilir,tanı ve tedavi için bir sağlık kuruluşuna başvurmanız gerekir. NEDENLERİ: Parazitler: * Vücuda iyi yıkanmamış gıdalar ve kirlenmiş sular yoluyla giren parazitler,sindirim sisteminde yerleşerek Giardiasis(amebiasis)gibi hastalıklara ve ishale yol açarlar. * Viral enfeksiyonlar. Birçok virüs ishale yol açabilmektedirler. * Bakteri enfeksiyonları: Bakteri içeren su ve yiyeceklerin alınmasıyla oluşur. * Gıda alerjileri: Bazı kişiler gıdalrın belirli kısımlerını sindiremezler ve ishal olurlar * İlaç reaksiyonları: Bazı ilaçlar sindirim sisteminde oluşturdukları reaksiyon ile ishale yol açabilirler * Barsak hastalıkları Uzun süreli ve tekrarlayan ishal ile seyreden bazı kronik barsak hastalıkları vardır. PARAZİTLERİN SEBEP OLDUĞU, İSHALLE SEYREDEN BAZI HASTALIKLAR: DİZANTERİ: Amebiasis de denen parazit enfeksiyonunun barsaklara yerleşmesiyle oluşan durumdur. Nasıl Bulaşır? * Hasta bir kişinin dışkısı ile temas eden herhangi bir maddenin ağza götürülmesiyle. * Parazit içeren su veya gıdaların alınmasıyla. * Parazit yumurtalarının bulunduğu yüzeylere temas eden elin ağza götürülmesiyle Belirtiler: Yumuşak dışkı, karın ağrısı ve kraplar, kanlı dışkı, ateş GİARDİASİS: Giardia adlı parazitin oluşturduğu barsak enfeksiyonudur. Nasıl Bulaşır? * Parazit bulunan insan veya hayvan dışkısıyla temas eden herhangi bir şeyin ağza götürülmesiyle. * Yüzme havuzu, jakuzi, kaynak, göl, nehir ve su birikintilerindeki parazitin yutulmasıyla * Parazit içeren gıdanın pişirilmeden yenmesiyle Belirtiler: İshal, gaz veya şişkinlik, yağlı dışkı, kramp tarzında karın ağrısı, bulantı ve kusma Önlemler: * Elleri tuvalet sonrası ve yemek öncesi su ve sabunla yıkayınız * Göl, nehir, havuz, kuyu gibi yerlerden su içmeyiniz * Kuyu sularını sık sık test ettiriniz. * Özellikle yaz aylarında içme sularını kaynatarak kullanınız * Çiğ sebze ve meyveleri yıkayıp soymadan yemeyiniz * Pişmemiş gıdalardan mümkün oldukça uzak durunuz Destek Tedavi İlaç tedavisi yanında aşağıdakiler yapılmalıdır; * Sıvı kaybını önlemek için yeterli miktarda su ve sıvı gıdalar alınız. * Kızarmış ekmek, yağsız peynir, tavuk, yağsız makarna ve pirinç lapası gibi gıdalarla besleniniz * Tedavi süresince yağlı yemeklerden ve lifli gıdalardan ( kuru yemiş, baklagiller, taze ve kurutulmuş meyveler, kepekli gıdalar gibi) uzak durunuz. * Kafein (çay, kahve, kola ...) ve alkol almayınız.

E-MAIL THIS LINK
Enter recipient''s e-mail:

0 yorum.